Đại biểu Quốc hội tỉnh Đồng Tháp góp ý hoàn thiện các dự án luật trong lĩnh vực tư pháp

(ĐTO) Chiều 20-8, tiếp tục chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, Tổ đại biểu Quốc hội (ĐBQH) số 14 gồm Đoàn ĐBQH tỉnh Đồng Tháp và Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Ninh thảo luận về dự án Bộ luật Hình sự (sửa đổi), dự án Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi) và dự án Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự (sửa đổi).

Với tinh thần dân chủ, trách nhiệm, các đại biểu cơ bản tán thành sự cần thiết sửa đổi các dự án luật nhằm thể chế hóa chủ trương của Đảng về cải cách tư pháp; khắc phục những hạn chế, bất cập phát sinh trong thực tiễn; nâng cao hiệu quả phòng, chống tội phạm, bảo đảm tốt hơn quyền con người, quyền công dân; đồng thời, đóng góp thêm ý kiến đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục rà soát kỹ lưỡng, bảo đảm các quy định rõ ràng, thống nhất, đồng bộ và khả thi.

Góp ý dự án Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi), đại biểu Hoàng Thị Thơ, Đoàn ĐBQH tỉnh Đồng Tháp, đề nghị làm rõ thẩm quyền xử lý vật chứng tương ứng với từng giai đoạn tố tụng. 

Đại biểu cũng đề nghị tiếp tục rà soát các quy định về thay đổi hoặc từ chối người bào chữa, thời hạn chuẩn bị xét xử, triệu tập người cần xét hỏi, xem xét kháng cáo quá hạn và thủ tục xét tha tù trước thời hạn có điều kiện, bảo đảm chặt chẽ nhưng không làm phát sinh thủ tục không cần thiết.

Đối với dự án Bộ luật Hình sự (sửa đổi), đại biểu Hoàng Thị Thơ đề nghị phân định rõ khái niệm “nhóm tội phạm có tổ chức” với “phạm tội có tổ chức”, tránh chồng chéo và cách hiểu khác nhau khi áp dụng. 

Đại biểu tán thành việc bổ sung các tội danh liên quan đến xâm phạm dữ liệu cá nhân, cản trở hoạt động bảo vệ dữ liệu cá nhân nhằm đáp ứng yêu cầu phòng, chống những hành vi vi phạm mới phát sinh trong môi trường số; đồng thời, bảo đảm phân hóa hợp lý giữa trách nhiệm hình sự và trách nhiệm hành chính.

Đại biểu Võ Thị Hoài Ngọc, Đoàn ĐBQH tỉnh Đồng Tháp, đánh giá dự thảo Bộ luật Hình sự đã thể chế hóa nhiều quan điểm, chính sách mới, chú trọng thu hồi tài sản, khắc phục hậu quả, bảo vệ hoạt động sản xuất, kinh doanh và khuyến khích đổi mới, sáng tạo. 

Theo đại biểu, các quy định mới cần được thiết kế chặt chẽ, xác định rõ điều kiện, phạm vi và trình tự áp dụng, vừa bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật, vừa thể hiện chính sách khoan hồng đối với người chủ động khắc phục hậu quả.

Góp ý dự án Bộ luật Tố tụng hình sự, đại biểu Võ Thị Hoài Ngọc tán thành chủ trương phân cấp, tăng tính chủ động cho người trực tiếp tiến hành tố tụng. Tuy nhiên, dự thảo cần phân định rõ nhiệm vụ, quyền hạn của từng chủ thể; bảo đảm sự tương xứng giữa trách nhiệm và thẩm quyền, hạn chế chồng lấn, đồng thời tăng cường cơ chế phối hợp, kiểm soát trong quá trình thực hiện.

Đại biểu Phạm Văn Hòa, Đoàn ĐBQH tỉnh Đồng Tháp, đề nghị tiếp tục phân định rõ nhiệm vụ, quyền hạn và trách nhiệm của các chủ thể tiến hành tố tụng, trong đó nghiên cứu quy định phù hợp đối với Điều tra viên được bố trí tại cấp xã. 

Đại biểu cũng đề nghị hoàn thiện cơ sở pháp lý cho tố tụng điện tử, chứng cứ điện tử và xét xử trực tuyến, bảo đảm thận trọng, khách quan, an toàn thông tin và quyền lợi hợp pháp của người tham gia tố tụng.

Đối với dự án Bộ luật Hình sự (sửa đổi), đại biểu tán thành định hướng thu hẹp phạm vi áp dụng hình phạt tử hình, mở rộng hợp lý hình phạt tiền và cải tạo không giam giữ; đồng thời, đề nghị làm rõ quy định về hành vi chuẩn bị phạm tội, bảo đảm chính sách hình sự nhân văn, công bằng và phù hợp với tính chất, mức độ nguy hiểm của hành vi.

Các đại biểu tán thành nghiên cứu mở rộng thủ tục rút gọn đối với vụ án có chứng cứ rõ ràng, người phạm tội tự nguyện nhận tội, tích cực khắc phục hậu quả, nhưng phải quy định chặt chẽ điều kiện và phạm vi áp dụng. Đồng thời, cần đẩy mạnh tố tụng điện tử, xây dựng hồ sơ điện tử, liên thông dữ liệu, gắn với bảo đảm an toàn thông tin và bảo vệ dữ liệu cá nhân. 

Ngoài ra, các ý kiến cũng đề nghị phân định rõ thẩm quyền, trách nhiệm của các chủ thể tiến hành tố tụng; hoàn thiện chính sách hình sự theo hướng nhân văn, công bằng; tăng hiệu quả thu hồi tài sản và đáp ứng yêu cầu đấu tranh với tội phạm công nghệ cao, tội phạm xuyên quốc gia…

HỮU LÝ - THU HOÀI