Đội K91: Tiếp tục hành trình đưa những người con trở về

Mùa khô 2026 - 2027, Đội K91, thuộc Phòng Chính trị, Bộ Chỉ huy Quân sự (CHQS) tỉnh Đồng Tháp tiếp tục lên đường sang Vương quốc Campuchia thực hiện nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam hy sinh qua các thời kỳ chiến tranh. 

Phía trước là những địa bàn rộng, nhiều khó khăn; phía sau là niềm mong mỏi của thân nhân các gia đình liệt sĩ. Với cán bộ, chiến sĩ Đội K91, đó là động lực để tiếp tục hành trình tìm kiếm đồng đội đã nằm lại nơi đất bạn.

MỖI NGUỒN TIN, MỘT CƠ HỘI ĐƯA LIỆT SĨ TRỞ VỀ

Nhiều năm qua, trên những địa bàn từng là chiến trường ở 2 tỉnh Prey Veng và Pursat, các thế hệ cán bộ, chiến sĩ Đội K91 không quản ngại khó khăn, kiên trì, bền bỉ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ. Công việc ngày càng khó khăn khi nguồn thông tin hạn chế, nhân chứng ít dần, địa hình chiến trường xưa nhiều thay đổi.

Đồng chí Huỳnh Minh Tuấn, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, Trưởng Ban Chỉ đạo về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ (gọi tắt là Ban Chỉ đạo 515) tỉnh Đồng Tháp cho biết, qua nhiều năm thực hiện nhiệm vụ tại Campuchia, các thế hệ cán bộ, chiến sĩ Đội K91 đã quy tập trên 2.100 hài cốt liệt sĩ về với đất mẹ. Riêng trong quá trình thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”, tính đến đầu tháng 9-2026, Đội K91 đã tìm kiếm, quy tập thêm 47 hài cốt liệt sĩ tại Campuchia và 109 hài cốt liệt sĩ trong nước. Đây là kết quả của sự kiên trì, trách nhiệm và lòng tri ân sâu sắc, đáp ứng niềm mong mỏi của biết bao gia đình, thân nhân liệt sĩ và đồng đội.

Mỗi kết quả tìm kiếm là công sức của cả một tập thể. Từ việc tiếp nhận nguồn tin, rà soát hồ sơ, đối chiếu thông tin đến khảo sát thực địa, các khâu đều đòi hỏi sự cẩn trọng và chính xác. Trong nhiều trường hợp, nguồn tin chỉ là lời kể của một nhân chứng lớn tuổi hoặc những dấu tích còn lại rất ít ỏi sau chiến tranh. Cán bộ, chiến sĩ Đội K91 đã chủ động, sáng tạo, đúc kết nhiều kinh nghiệm quý trong rà soát, thu thập, đối chiếu thông tin và khảo sát thực địa. 

Theo đồng chí Huỳnh Minh Tuấn, trước thực tế đó, cán bộ, chiến sĩ Đội K91 phải chủ động đi sâu, đi sát từng địa bàn, phum, sóc; gặp gỡ nhân chứng, người cao tuổi, người có uy tín để thu thập, xác minh thông tin. Quá trình tìm kiếm tại thực địa phải được thực hiện khoa học, thận trọng, bảo đảm an toàn; việc xử lý, lập hồ sơ di vật, hài cốt phải chặt chẽ, đúng quy định. Thời gian càng lùi xa, nhân chứng ngày càng ít, địa bàn có nhiều thay đổi. Vì vậy, nếu không chủ động khai thác, kiểm chứng và tổng hợp các nguồn tin, cơ hội tìm kiếm sẽ ngày càng khó khăn. Với phương châm “Còn thông tin thì còn xác minh, còn dấu tích thì còn tìm kiếm, còn liệt sĩ chưa trở về thì nhiệm vụ chưa dừng lại”. Phương châm ấy được cụ thể hóa bằng yêu cầu chuyển mạnh từ “chờ thông tin” sang “chủ động tạo nguồn thông tin”. Không chỉ tiếp nhận những thông tin được cung cấp, lực lượng tìm kiếm phải chủ động đến từng địa bàn, gặp từng nhân chứng, rà soát từng khu vực có khả năng còn hài cốt liệt sĩ. 

Mùa khô 2026 - 2027, Đội K91 tiếp tục triển khai lực lượng tại 2 tỉnh Prey Veng và Pursat. Theo kế hoạch, Đội tổ chức 2 bộ phận đào tìm. Tại Prey Veng, lực lượng thực hiện nhiệm vụ trên địa bàn 9 huyện, 36 xã, 44 điểm; tại Pursat là 4 huyện, 8 xã, 8 điểm. Khối lượng công việc lớn, địa bàn rộng, trong khi điều kiện thực hiện nhiệm vụ còn nhiều khó khăn. Để chuẩn bị cho đợt công tác, Bộ CHQS tỉnh tổ chức giáo dục chính trị, tư tưởng, giúp cán bộ, chiến sĩ nhận thức sâu sắc về ý nghĩa chính trị, nhân văn của nhiệm vụ.
Đại tá Trần Văn Hiền, Phó Chính ủy Bộ CHQS tỉnh Đồng Tháp cho biết, đơn vị đã chủ động phối hợp với Ban chuyên trách, Đội công tác, chính quyền, lực lượng vũ trang và Nhân dân 2 tỉnh Prey Veng, Pursat để thống nhất địa bàn, nội dung và phương pháp phối hợp thực hiện nhiệm vụ. Đơn vị chủ động rà soát, kiện toàn tổ chức, bố trí lực lượng phù hợp yêu cầu nhiệm vụ; phân công cụ thể cho từng bộ phận, bảo đảm thực hiện đồng bộ các khâu.

VUN ĐẮP NGHĨA TÌNH TỪ NHỮNG CUỘC TÌM KIẾM

Tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ trên đất Campuchia là nhiệm vụ đặc biệt, vừa mang ý nghĩa chính trị, vừa có giá trị nhân văn sâu sắc. Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, Đội K91 không chỉ phối hợp với các cơ quan chức năng của nước bạn để xác minh nguồn tin, khảo sát địa bàn, mà còn chú trọng công tác dân vận, giữ gìn mối quan hệ với Nhân dân địa phương.

Đồng chí Huỳnh Minh Tuấn yêu cầu mỗi cán bộ, chiến sĩ Đội K91 khi thực hiện nhiệm vụ tại đất bạn Campuchia phải là một “sứ giả” mang hình ảnh cao đẹp của “Bộ đội Cụ Hồ” và tình cảm chân thành của Nhân dân Việt Nam. Cán bộ, chiến sĩ phải chấp hành nghiêm pháp luật Nhà nước, kỷ luật Quân đội và quy chế đối ngoại; tôn trọng phong tục, tập quán, tín ngưỡng nước bạn; đồng thời làm tốt công tác dân vận bằng những việc làm thiết thực. Thực tế những năm qua cho thấy, sự phối hợp, giúp đỡ của chính quyền và Nhân dân Campuchia có ý nghĩa quan trọng đối với công tác tìm kiếm, quy tập. Những thông tin do người dân địa phương cung cấp được Đội K91 tiếp nhận, đối chiếu và khảo sát thực địa, từng bước xác định những khu vực có khả năng còn hài cốt liệt sĩ.

Tuy nhiên, nhiệm vụ phía trước vẫn còn rất lớn. Theo chỉ tiêu của “Chiến dịch 500 ngày đêm”, tỉnh Đồng Tháp được giao tìm kiếm, quy tập 370 hài cốt liệt sĩ. Đến nay, Đội K91 đã tìm kiếm, quy tập được 156 hài cốt liệt sĩ, trong đó 47 hài cốt tại Campuchia và 109 hài cốt trong tỉnh Đồng Tháp; đã an táng 68 hài cốt liệt sĩ tại Nghĩa trang Liệt sĩ Tam Nông, còn 88 hài cốt liệt sĩ đang được bảo quản, lưu trữ tại Đội K91. Đối với cán bộ, chiến sĩ Đội K91, mỗi hài cốt liệt sĩ được tìm thấy đồng nghĩa thêm một người lính được trở về với quê hương, thêm một gia đình có cơ hội khép lại hàng chục năm chờ đợi.

Thượng tá Võ Thành Dẫn, Đội trưởng Đội K91 chia sẻ, phía sau mỗi thông tin, mỗi vị trí cần khảo sát là sự mong chờ và hy vọng của các gia đình liệt sĩ; phía sau mỗi chuyến đi là mong muốn đưa thêm nhiều người con của Tổ quốc trở về với đất mẹ. Đối với mỗi cán bộ, chiến sĩ Đội K91, đây không chỉ là một nhiệm vụ được giao, mà còn là một trách nhiệm thiêng liêng đối với những người đã ngã xuống vì độc lập, tự do của Tổ quốc.

Trước giờ lên đường, Đội K91 xác định rõ yêu cầu đoàn kết, chấp hành nghiêm kỷ luật, khắc phục khó khăn, chủ động và trách nhiệm trong thực hiện nhiệm vụ. Đội cam kết trân trọng từng nguồn tin, khảo sát kỹ từng địa bàn, xác minh đến cùng từng thông tin; đồng thời giữ gìn phẩm chất “Bộ đội Cụ Hồ”, chấp hành nghiêm pháp luật nước sở tại, tôn trọng phong tục, tập quán của nước bạn.

Để nhiệm vụ đạt kết quả cao, Ban Chỉ đạo 515 tỉnh cũng yêu cầu Bộ CHQS tỉnh - cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo chủ động nắm tình hình, kịp thời tháo gỡ khó khăn, bảo đảm lực lượng, phương tiện, vật chất, trang thiết bị và chăm lo đời sống, sức khỏe, tư tưởng cho cán bộ, chiến sĩ; đồng thời, tăng cường phối hợp với các cơ quan chức năng của tỉnh và nước bạn để giải quyết những vấn đề phát sinh; tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, vận động cựu chiến binh, thân nhân liệt sĩ và Nhân dân cung cấp thông tin.

HÀ NAM