Học để thoát nghèo và khát vọng nâng tầm tri thức

Trong cuộc sống, có những ngã rẽ không chỉ thay đổi số phận của một cá nhân mà còn tạo nên những giá trị bền vững cho cộng đồng. Câu chuyện của Tiến sĩ Dương Văn Hiếu, Trưởng phòng Quản lý Đào tạo, Trường Đại học Tiền Giang (ĐHTG) là một minh chứng sống động cho tinh thần “học để thoát nghèo” và ý chí vươn lên không ngừng nghỉ. 

Từ một gia đình nông dân nghèo vùng sâu tỉnh Cà Mau, bằng nghị lực thép và những cơ duyên kỳ lạ, ông đã trở thành một nhà khoa học, một nhà quản lý giáo dục tận tâm, đóng góp quan trọng vào sự nghiệp trồng người.

TỪ “ĐỊNH MỆNH” THOÁT NGHÈO ĐẾN HỌC VỊ TIẾN SĨ TẠI THÁI LAN

Nhìn vào bảng thành tích học thuật dày dạn của Tiến sĩ (TS) Dương Văn Hiếu, ít ai hình dung được xuất phát điểm đầy gian khó của ông. Sinh ra và lớn lên trong một gia đình nông dân nghèo tại tỉnh Minh Hải (nay là tỉnh Cà Mau), tuổi thơ của ông gắn liền với những nhọc nhằn của vùng quê sông nước. 

Tuy nhiên, chính cái nghèo và những “biến cố trong cuộc sống” đã sớm hun đúc trong ông một tư duy quyết liệt: “Muốn thoát nghèo và không bị người khác khinh thường thì chỉ có một cách duy nhất là phải học giỏi, học càng cao càng tốt”.

Hành trình học vấn của TS. Dương Văn Hiếu mang đậm dấu ấn của sự nỗ lực tự thân và những “cái duyên” bất ngờ. Ít ai biết rằng, trước khi trở thành một chuyên gia Công nghệ thông tin (CNTT), ông từng nuôi ước mơ trở thành chiến sĩ Công an. 

Thế nhưng, tình cờ một người bạn rủ đăng ký thêm ngành Sư phạm Toán ở Trường Đại học Cần Thơ (ĐHCT). Cuối cùng ông trúng tuyển ngành Sư phạm Toán Trường ĐHCT. 

Tại đây, hình ảnh các anh, chị Văn phòng Đoàn trường sử dụng máy vi tính một cách điêu luyện đã khiến chàng sinh viên trẻ khi ấy bị cuốn hút, để rồi quyết định chuyển sang học ngành Tin học - một lĩnh vực còn rất mới mẻ vào những năm cuối thập niên 90 (thời điểm này Trường ĐHCT còn đào tạo theo 2 giai đoạn, khi hết 1,5 năm học đại cương thì điểm của mình đủ để được quyền lựa chọn ngành mà mình thích).

Dù có ý chí mạnh mẽ, TS. Hiếu luôn khiêm tốn thừa nhận rằng thành quả hôm nay là nhờ “định mệnh” và sự giúp đỡ của cộng đồng. 

Để tốt nghiệp đại học, ông đã nhận được sự tiếp sức quý báu về cả tinh thần lẫn vật chất từ Đoàn trường, các mạnh thường quân và thầy cô Khoa CNTT.

TS. Hiếu chia sẻ: “May mắn tiếp tục đến với mình là được Khoa CNTT nhận lại làm giảng viên và được Trường ĐHCT cho đi học lớp bồi dưỡng tiếng Anh của Chương trình Mekong 1000, sau đó được nhận học bổng học Thạc sĩ (2006 - 2028) và Tiến sĩ (2013 - 2016) chuyên ngành CNTT tại Trường Đại học Công nghệ King Mongkut’s North Bangkok, Thái Lan. 

Đặc biệt, đằng sau học vị TS ấy là sự hy sinh thầm lặng của gia đình. Ông chia sẻ đầy trân trọng về người vợ - cũng là bạn học thời sinh viên đã thay ông gánh vác việc nhà, chăm sóc 2 con nhỏ để ông yên tâm tu nghiệp tại nước ngoài. 

Có thể nói, sự thành công của TS. Hiếu không chỉ là con số trên tấm bằng, mà là kết tinh của một ý chí vượt khó bền bỉ và sự đồng hành của những tấm lòng nhân ái.

NGƯỜI LÃNH ĐẠO TẬN TÂM VÀ NHÀ KHOA HỌC CỦA NHỮNG ỨNG DỤNG THỰC TIỄN

Sau 10 năm gắn bó với Trường ĐHCT, từ tháng 9-2010, TS. Dương Văn Hiếu chuyển về công tác tại Trường ĐHTG. 

Tại đây, ông đã khéo léo vận dụng tư duy logic của một chuyên gia kỹ thuật vào quản lý và nghiên cứu. Đặc biệt, trong giai đoạn làm Trưởng Khoa Kỹ thuật Công nghệ (2021 - 2025), ông đã tạo nên những dấu ấn đột phá trong việc đổi mới tư duy đào tạo.

Thành tựu khiến ông tự hào nhất không phải là những danh hiệu cá nhân, mà là việc xây dựng được một tập thể đoàn kết.

Trong bối cảnh Khoa Kỹ thuật Công nghệ được sáp nhập từ 3 khoa khác nhau (CNTT, Kỹ thuật xây dựng, Kỹ thuật công nghiệp), TS. Hiếu đã khéo léo kết nối các giảng viên, viên chức thành một khối thống nhất ý chí.

Dưới sự dẫn dắt của ông, Khoa đã đạt kiểm định chất lượng cho 4 chương trình đào tạo trọng điểm gồm: CNTT, Công nghệ kỹ thuật (CNKT) Cơ khí, CNKT Cơ điện tử. Đây là nền tảng quan trọng giúp sinh viên Trường ĐHTG tự tin về tay nghề khi bước vào thị trường lao động.

Trên bình diện nghiên cứu khoa học, TS. Hiếu là một nhà khoa học năng nổ với danh mục hơn 26 công trình công bố quốc tế và trong nước mà ông là tác giả và đồng tác giả. 

Các nghiên cứu của ông không mang tính hàn lâm mà tập trung giải quyết các vấn đề thực tiễn của thời đại. Điển hình là các công trình về hỗ trợ cộng đồng: Nhận dạng ngôn ngữ ký hiệu cho người khiếm thính. 

Ứng dụng AI và Big Data: Dự đoán tâm lý và hành vi của sinh viên bằng Deep Learning, tối ưu hóa xử lý dữ liệu lớn. Công trình Chuyển đổi số giáo dục: Xây dựng hệ thống Chatbot hỗ trợ cố vấn học tập và áp dụng mô hình CDIO trong xây dựng chương trình đào tạo chất lượng cao…

Tháng 11-2025, TS. Hiếu được Ban Giám hiệu nhà trường điều động nhận nhiệm vụ Trưởng phòng Quản lý Đào tạo của Trường ĐHTG. 

Ở cương vị mới, ông không tự mãn với những gì đã đạt được mà vẫn luôn trăn trở về những điều “chưa làm tốt”, như việc phát triển đội ngũ TS và các ngành học thuộc khối STEM.

Với tầm nhìn chiến lược trong bối cảnh Cách mạng Công nghiệp 4.0, TS. Hiếu đang tích cực thúc đẩy các chương trình đào tạo hiện đại, đáp ứng nhu cầu cấp thiết của xã hội. 

Chia sẻ với chúng tôi, TS. Hiếu cho biết “Dự kiến ngày 16-1-2026 tới sẽ họp Hội đồng nghiệm thu Chương trình đào tạo Vi mạch bán dẫn”. Bên cạnh đó, các ngành như: CNKT ô tô, Kỹ thuật điện, Thú y cũng đang được khẩn trương hoàn thiện dự kiến họp Hội đồng thẩm định vào cuối tháng 1-2026 để kịp tuyển sinh năm 2026. 

Ngoài ra, TS. Hiếu còn tham gia công tác tổ chức Hội tin Tin học trẻ tỉnh Tiền Giang cũ từ năm 2017 - 2024 và được Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh khen thưởng Kỷ niệm chương “Vì thế hệ trẻ” vào năm 2024, đây là phần thưởng cao quý nhất của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh.

Trong suốt buổi trò chuyện với TS. Hiếu, chúng tôi cảm nhận sâu sắc ở ông một tinh thần cống hiến và hành động quyết liệt.

Có thể nói, Tiến sĩ Dương Văn Hiếu là hình ảnh tiêu biểu của một thế hệ trí thức: đi lên từ khó khăn, thành danh bằng thực lực và luôn đau đáu với trách nhiệm nâng tầm chất lượng giáo dục tỉnh nhà.

Câu chuyện của ông chắc chắn sẽ còn truyền cảm hứng cho nhiều thế hệ sinh viên trên hành trình chinh phục tri thức và thay đổi số phận.

THU HOÀI