Một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp: Nhiều chuyển động mới

Sau 1 năm vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, bức tranh chung của tỉnh đang dần hiện rõ những gam màu tích cực. Nhịp vận hành ngày càng đồng bộ, thông suốt, tạo nền tảng để khai mở không gian phát triển rộng lớn hơn, khơi thông động lực tăng trưởng và hướng đến mục tiêu xây dựng nền hành chính tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả.

MỞ RỘNG KHÔNG GIAN PHÁT TRIỂN

Sau sáp nhập, điều dễ nhận thấy, đây không chỉ là sự thay đổi về địa giới, tên gọi, mà là sự chuyển động mạnh mẽ của cả hệ thống chính trị. 

Bộ máy mới được kiện toàn, song vẫn giữ được sự ổn định để không làm gián đoạn hoạt động quản lý, điều hành và phục vụ Nhân dân. Đó là kết quả của sự chủ động, quyết liệt và đồng bộ trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo từ tỉnh đến cơ sở.

Đi cùng với việc tinh gọn bộ máy là tư duy phát triển mới, tỉnh nhanh chóng chuyển trọng tâm sang khai thác lợi thế của không gian phát triển sau hợp nhất; thúc đẩy khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, phát triển kinh tế và tạo động lực cho tăng trưởng nhanh, bền vững…

Năm 2025 và ước 6 tháng đầu năm 2026, tình hình kinh tế - xã hội của tỉnh tiếp tục chuyển biến tích cực, nhiều ngành, lĩnh vực phục hồi và tăng trưởng khá. 

Theo báo cáo của Tỉnh ủy Đồng Tháp, năm 2025, tỉnh hoàn thành và vượt 22/24 chỉ tiêu chủ yếu; GRDP tăng 7,38%, đứng thứ 2 khu vực Đồng bằng sông Cửu Long và thứ 23 cả nước. 

Quy mô nền kinh tế đạt trên 286 ngàn tỷ đồng, xếp thứ 16/34 tỉnh, thành phố; GRDP bình quân đầu người đạt 84 triệu đồng; cơ cấu kinh tế tiếp tục chuyển dịch theo hướng tích cực, giảm dần tỷ trọng khu vực nông nghiệp, tăng tỷ trọng khu vực công nghiệp - xây dựng và dịch vụ.

Đặc biệt, ước 6 tháng đầu năm 2026, toàn tỉnh có 889 sản phẩm OCOP đạt từ 3 sao trở lên. Đồng thời, có 1.837 doanh nghiệp thành lập mới, đạt 61,23% kế hoạch năm 2026… 

Những con số cho thấy việc sắp xếp đơn vị hành chính không đơn thuần là “gộp lại để quản lý”, mà đang tạo ra dư địa phát triển lớn hơn, khai thác hiệu quả hơn các nguồn lực, mở rộng quy mô thị trường, nâng cao năng lực cạnh tranh và khơi thông các động lực tăng trưởng, tạo nền tảng vững chắc để Đồng Tháp phấn đấu đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số trong giai đoạn tới.

ĐỔI MỚI TƯ DUY, NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN TRỊ

Có thể thấy, sau 1 năm vận hành, sự thay đổi được thể hiện qua những chỉ số tăng trưởng và quy mô phát triển, thì ở cấp cơ sở, dấu ấn rõ nét nhất là sự chuyển biến trong tư duy quản trị và phương thức điều hành.

Đồng chí Trịnh Văn Lợi, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND phường Đạo Thạnh cho biết: “Sau sáp nhập, quy mô địa bàn lớn hơn, dân số đông hơn, phạm vi quản lý rộng hơn, khối lượng công việc phát sinh nhiều; đồng thời, phường cũng là địa bàn cửa ngõ của tỉnh, có tốc độ đô thị hóa nhanh và được xác định là không gian phát triển quan trọng trong định hướng phát triển chung của tỉnh thời gian tới. 

Do đó, việc thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp tại Đạo Thạnh không đơn thuần chỉ là sắp xếp tổ chức bộ máy, mà là quá trình chuyển đổi toàn diện về tư duy lãnh đạo, quản trị địa phương, phương thức điều hành và chất lượng phục vụ Nhân dân…”.

Không chỉ tập trung kiện toàn tổ chức, nhiều địa phương còn chủ động ổn định tư tưởng cán bộ, xây dựng nền tảng chính trị vững chắc ngay từ những ngày đầu vận hành mô hình mới.

Theo đồng chí Nguyễn Thị Kim Tuyền, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã Tân Hương, ngay sau khi thành lập đơn vị hành chính mới, địa phương tập trung kiện toàn các chi bộ, đảng bộ trực thuộc; ổn định tư tưởng cán bộ, đảng viên; ban hành quy chế làm việc và khẩn trương cụ thể hóa các Nghị quyết, Chỉ thị, Kết luận của Trung ương, Tỉnh ủy thành chương trình, kế hoạch phù hợp với thực tiễn. 

Cùng với đó, công tác nắm bắt tình hình tư tưởng, dư luận xã hội được tăng cường; Ban Chỉ đạo 35 và lực lượng cộng tác viên dư luận xã hội được thành lập và duy trì hoạt động hiệu quả, kịp thời định hướng thông tin, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thông tin xấu độc trên không gian mạng.

Đồng chí Trần Thị Thanh Tâm, Phó Chủ tịch UBND phường Mỹ Tho cho biết: “Ngay từ những ngày đầu sau sáp nhập, mặc dù khối lượng công việc rất lớn và có nhiều thay đổi về tổ chức, UBND phường đã khẩn trương ổn định bộ máy, phân công nhiệm vụ rõ người, rõ việc; bảo đảm thực hiện đầy đủ chức năng quản lý nhà nước trên tất cả các lĩnh vực. 

Mục tiêu xuyên suốt là không để bất kỳ hoạt động hành chính, kinh tế, văn hóa - xã hội, quốc phòng, an ninh hay việc giải quyết nhu cầu chính đáng của người dân bị gián đoạn”.

CHUYỂN TỪ TƯ DUY “QUẢN LÝ” SANG “PHỤC VỤ”

Tại Trung tâm Phục vụ hành chính công các xã, phường, việc tiếp nhận và giải quyết thủ tục hành chính đã dần đi vào ổn định, thông suốt, từng bước hình thành tác phong hành chính phục vụ hiện đại, gắn với chuyển đổi số.

Theo ghi nhận, người dân đến giao dịch được hướng dẫn cụ thể, từ khâu tiếp nhận hồ sơ, số hóa giấy tờ đến theo dõi tiến độ và nhận kết quả. Quy trình “một cửa”, “một cửa liên thông” không còn là khái niệm mới, mà đã trở thành quy trình quen thuộc trong giải quyết thủ tục hành chính hằng ngày. 

Các quầy tiếp nhận được vận hành liên tục, cán bộ, công chức vừa xử lý trên hệ thống điện tử, vừa hỗ trợ, giải thích để người dân hoàn thiện hồ sơ ngay từ đầu, hạn chế tối đa việc đi lại nhiều lần, qua đó cho thấy rõ sự chuyển biến từ tư duy “quản lý hành chính” sang “phục vụ Nhân dân”.

Đồng chí Phạm Việt Kiên, Tỉnh ủy viên, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Mỹ Quí cho biết: “Trung tâm Phục vụ hành chính công xã đã tiếp nhận tổng cộng 5.515 hồ sơ; trong đó, trực tuyến 5.119 hồ sơ, đạt 92,8%; tỷ lệ giải quyết đúng và trước hạn đạt 98,12%; tỷ lệ thanh toán trực tuyến đạt 91,75%. 

Riêng 6 tháng đầu năm 2026, xã tiếp nhận 2.675 hồ sơ, trong đó hồ sơ trực tuyến là 2.543 hồ sơ, đã giải quyết 2.619 hồ sơ’’. Kết quả này cho thấy chuyển đổi số trong giải quyết thủ tục hành chính đã có chuyển biến rõ rệt, góp phần tạo thuận lợi hơn cho người dân và doanh nghiệp.

Hiện trên toàn tỉnh, hệ thống thủ tục hành chính được chuẩn hóa với 2.075 thủ tục, trong đó cấp tỉnh chiếm 1.742 thủ tục và cấp xã 333 thủ tục. Cùng với đó, công tác sắp xếp, xử lý tài sản công và đầu tư hạ tầng số được triển khai đồng bộ, tạo nền tảng quan trọng cho việc vận hành chính quyền số.

Các hệ thống thông tin phục vụ chỉ đạo, điều hành như: Quản lý văn bản, giải quyết thủ tục hành chính, báo cáo điện tử và thư điện tử công vụ được nâng cấp, bảo đảm vận hành thống nhất từ tỉnh đến 102 xã, phường…

1 năm chưa phải là quãng thời gian dài để đánh giá toàn diện một mô hình tổ chức mới. 

Tuy nhiên, những kết quả bước đầu đã khẳng định hướng đi đúng của Đồng Tháp trong quá trình đổi mới bộ máy và phương thức quản trị địa phương. 

Quan trọng hơn là sự chuyển biến trong tư duy điều hành: Từ quản lý sang phục vụ, hướng đến kiến tạo, hành động; từ hành chính truyền thống sang chính quyền số, từ phát triển theo địa giới cũ sang khai thác lợi thế của không gian phát triển mới sau sáp nhập. 

Đó cũng chính là nền tảng để Đồng Tháp tiếp tục nâng cao năng lực quản trị, cải thiện môi trường đầu tư, thúc đẩy chuyển đổi số toàn diện và phát huy tối đa các tiềm năng, lợi thế, tạo đột phá trong phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn kỷ nguyên vươn mình.

LÊ NGUYÊN