Nỗi đau chưa khép, nghĩa tình còn mãi

Đã 65 năm kể từ ngày những đợt chất độc hóa học đầu tiên được phun rải xuống miền Nam Việt Nam (10-8-1961 - 10-8-2026), đến nay, hậu quả vẫn còn hiện hữu trong cuộc sống của hàng triệu người dân. Chất độc da cam còn để lại nỗi đau dai dẳng trên cơ thể và số phận của nhiều thế hệ người Việt Nam.

Trước những mất mát ấy, cùng với sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, các cấp, các ngành và toàn xã hội không ngừng chung tay chăm lo, giúp đỡ nạn nhân, để hành trình xoa dịu nỗi đau da cam tiếp tục được nối dài bằng tình người và trách nhiệm.

NỖI ĐAU CHƯA KHÉP

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những hệ lụy chất độc hóa học để lại vẫn chưa thể khép lại. 

Theo tài liệu tuyên truyền kỷ niệm 65 năm Thảm họa da cam ở Việt Nam, từ năm 1961 đến năm 1971, quân đội Mỹ tiến hành gần 20.000 phi vụ phun rải khoảng 80 triệu lít chất độc hóa học xuống miền Nam Việt Nam, trong đó phần lớn là chất da cam chứa dioxin. 

Hậu quả là khoảng 4,8 triệu người Việt Nam bị phơi nhiễm, hơn 3 triệu người trở thành nạn nhân và di chứng đã truyền sang nhiều thế hệ.

Không chỉ tác động đến sức khỏe con người, chất độc da cam còn hủy hoại môi trường, hệ sinh thái và ảnh hưởng lâu dài đến sự phát triển kinh tế - xã hội của nhiều địa phương. 

Hơn nửa thế kỷ trôi qua, nhiều gia đình vẫn đang từng ngày gánh chịu nỗi đau khi con, cháu sinh ra mang dị tật, bệnh tật hoặc mất khả năng lao động.

Đối với Đồng Tháp, sau khi hợp nhất địa giới hành chính, hậu quả của chất độc hóa học vẫn là vấn đề cần được quan tâm. Theo thống kê của Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin tỉnh, toàn tỉnh hiện có trên 15.000 nạn nhân chất độc da cam. 

Phần lớn đều có hoàn cảnh khó khăn, nhiều gia đình có từ 2 - 3 thế hệ cùng mang di chứng chất độc hóa học.

Phía sau những con số là biết bao mảnh đời lặng lẽ với nỗi đau dai dẳng. Có người mang trên mình căn bệnh suốt cuộc đời, có người chưa từng được sống một cuộc sống bình thường, cũng có những cha mẹ đã bước qua tuổi xế chiều vẫn ngày đêm chăm sóc con bằng tất cả tình thương, với nỗi lo thường trực rằng một mai mình không còn đủ sức khỏe, con sẽ nương tựa vào đâu.

Thấu hiểu những mất mát ấy, Đảng và Nhà nước ban hành nhiều chủ trương, chính sách nhằm khắc phục hậu quả chất độc hóa học lưu tồn sau chiến tranh, chăm sóc sức khỏe, hỗ trợ sinh kế và bảo đảm an sinh cho nạn nhân chất độc da cam. 

Hằng năm, ngân sách nhà nước dành nguồn kinh phí lớn trợ cấp, phục hồi chức năng, khám, chữa bệnh và hỗ trợ các gia đình có nạn nhân. 

Đồng thời, nhiều chương trình hợp tác quốc tế tiếp tục được triển khai nhằm xử lý ô nhiễm dioxin, chăm sóc người khuyết tật và nghiên cứu giảm thiểu tác động của chất độc hóa học.

Hơn 2 thập niên qua, Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin tỉnh Đồng Tháp trở thành cầu nối quan trọng giữa các nhà hảo tâm với những hoàn cảnh khó khăn. 

Từ công tác khảo sát, lập hồ sơ quản lý nạn nhân đến vận động nguồn lực xã hội, mọi hoạt động đều hướng tới mục tiêu chăm lo tốt hơn cho người bị ảnh hưởng bởi chất độc da cam.

Từ năm 2005 đến quý III-2025, tổng nguồn lực vận động hơn 155 tỷ đồng. Hàng trăm ngàn lượt nạn nhân được hỗ trợ quà, xe lăn, nhà tình nghĩa, học bổng, vốn sản xuất và chăm sóc y tế. 

Những con số ấy không chỉ phản ánh hiệu quả hoạt động của Hội, mà còn cho thấy nghĩa tình của cộng đồng dành cho những số phận kém may mắn.

CHUNG TAY XOA DỊU NỖI ĐAU DA CAM

Không chỉ là những phần quà hay nguồn kinh phí hỗ trợ, điều mà các cấp Hội hướng đến còn là tạo động lực để nạn nhân và gia đình từng bước ổn định cuộc sống, hòa nhập cộng đồng. 

Từ những căn nhà Tình nghĩa được dựng lên, những chiếc xe lăn giúp người khuyết tật thuận tiện đi lại, đến những suất học bổng tiếp sức cho con em nạn nhân đến trường..., mỗi sự sẻ chia đều góp phần thắp lên niềm tin vào cuộc sống. 

Đặc biệt, vào dịp Ngày Vì nạn nhân chất độc da cam Việt Nam (10-8) hằng năm, các hoạt động thăm hỏi, khám bệnh, tặng quà, vận động Quỹ Nạn nhân chất độc da cam/dioxin được các cấp Hội, địa phương, doanh nghiệp và các nhà hảo tâm tích cực hưởng ứng. 

Qua đó, tinh thần “Không để ai bị bỏ lại phía sau” tiếp tục được lan tỏa bằng những việc làm thiết thực.

Theo Chủ tịch Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin tỉnh Đồng Tháp Trần Thị Quý Mão, điều trăn trở nhất hiện nay là nhiều nạn nhân vẫn còn gặp rất nhiều khó khăn về đời sống, sức khỏe và sinh kế; trong khi đó, di chứng chất độc da cam vẫn tiếp tục ảnh hưởng đến các thế hệ sau.

Bà Trần Thị Quý Mão cho biết: “Kỷ niệm 65 năm Thảm họa da cam ở Việt Nam không chỉ là dịp để nhìn lại những mất mát do chiến tranh để lại, mà còn là lời nhắc nhở về trách nhiệm của toàn xã hội đối với những người đang từng ngày mang trong mình di chứng chất độc hóa học. 

Chúng tôi mong muốn tiếp tục nhận được sự đồng hành của các cấp, các ngành, doanh nghiệp, nhà hảo tâm và cộng đồng để có thêm điều kiện chăm lo tốt hơn cho nạn nhân, giúp họ có thêm nghị lực vươn lên trong cuộc sống”.

Từ sự chung tay ấy, nhiều gia đình nạn nhân có thêm điểm tựa để vượt qua nghịch cảnh. Không ít người, dù mang trên mình di chứng bệnh tật, vẫn nỗ lực lao động, học tập, trở thành tấm gương vượt khó. Những câu chuyện ấy góp phần khẳng định rằng, phía sau nỗi đau vẫn luôn có tình người nâng đỡ.

Suốt 65 năm qua, hành trình khắc phục hậu quả chất độc da cam chưa bao giờ là nhiệm vụ của riêng một tổ chức hay một địa phương. Đó là trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị, của cộng đồng doanh nghiệp, các tổ chức xã hội và mỗi người dân. 

Sự quan tâm của Đảng, Nhà nước cùng những chính sách ngày càng hoàn thiện tạo nền tảng quan trọng để chăm sóc nạn nhân; đồng thời, huy động được nguồn lực to lớn từ xã hội trong và ngoài nước.

Kỷ niệm 65 năm Thảm họa da cam ở Việt Nam là dịp để mỗi người thêm một lần nhìn lại những mất mát của chiến tranh, trân trọng hơn giá trị của hòa bình và nuôi dưỡng tinh thần nhân ái trong cộng đồng. 

Bởi phía sau những phận người còn mang di chứng chiến tranh, điều họ cần nhất không chỉ là sự hỗ trợ vật chất, mà còn là niềm tin rằng xã hội luôn ở bên, luôn sẻ chia và tiếp thêm hy vọng. 

Đó cũng chính là ý nghĩa nhân văn sâu sắc nhất của hành trình “Chung tay xoa dịu nỗi đau da cam”. Hành trình này sẽ còn tiếp tục bằng nghĩa tình, trách nhiệm và lòng nhân ái của cả cộng đồng.

SONG AN