Tầm nhìn Đồng Tháp trong kỷ nguyên Hội tụ - Đoàn kết - Đổi mới

Trong dòng chảy mạnh mẽ của thời đại kỷ nguyên số, khi đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới với khát vọng hùng cường, thịnh vượng, Đồng Tháp đứng trước một vận hội lớn chưa từng có. Đây là giai đoạn tích hợp đầy đủ “thiên thời - địa lợi - nhân hòa” để nhận diện rõ thời cơ - thách thức và lựa chọn con đường phát triển phù hợp, đòi hỏi toàn Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân trong tỉnh phải có tư duy mới, cách làm mới để tái định vị tỉnh Đồng Tháp trong không gian phát triển vùng và quốc gia, vươn lên mạnh mẽ, bền vững và có bản sắc riêng trong tiến trình phát triển chung của đất nước bằng tầm nhìn được kết tinh trong ba giá trị cốt lõi: Hội tụ - Đoàn kết - Đổi mới. 

Đây là một chiến lược dài hạn, không chỉ tập trung vào tăng trưởng kinh tế, mà còn chú trọng vào giá trị cốt lõi là Con người và Hạnh phúc của Nhân dân. 

Trong đó, khát vọng về một vùng đất thịnh vượng, nơi của sự hội tụ nguồn lực, tinh thần đổi mới sáng tạo và sức mạnh đoàn kết trở thành động lực then chốt; kỷ nguyên Hội tụ - Đoàn kết - Đổi mới không chỉ là một khẩu hiệu mà là hành động cụ thể để đưa tỉnh Đồng Tháp trở thành một Trung tâm kinh tế năng động, thích ứng và bền vững tại vùng Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL).

HỘI TỤ - KINH TẾ TĂNG TRƯỞNG RÕ NÉT, TẠO NỀN TẢNG CHO PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG

Tỉnh Đồng Tháp được thành lập trên cơ sở hợp nhất giữa tỉnh Tiền Giang và tỉnh Đồng Tháp cũ, có diện tích tự nhiên gần 6.000 km² và hơn 4,2 triệu dân. Tỉnh có bờ biển dài 32 km và đường biên giới kéo dài hơn 50 km về phía Bắc. 

Đồng Tháp có vị thế địa chiến lược, cửa ngõ vùng ĐBSCL với nhiều trục giao thông huyết mạch kết nối với vùng kinh tế trọng điểm Đông Nam bộ. Tỉnh còn có vựa lúa, vựa trái cây, vựa thủy sản lớn của cả nước. 

Đồng Tháp là cửa ngõ kết nối giữa Việt Nam với Campuchia (giáp với tỉnh PrâyVeng của Vương quốc Campuchia), đồng thời là mắt xích quan trọng trong chuỗi giá trị nông sản của vùng, thu hút đầu tư vào hạ tầng giao thông qua các tuyến cao tốc như TP. Hồ Chí Minh - Trung Lương - Mỹ Thuận - An Hữu - Cao Lãnh - Mỹ An để biến địa phương thành Trung tâm logistics nông sản. 

Về tri thức, tỉnh xây dựng mạng lưới chuyên gia, tri thức và những con người Đồng Tháp xa quê cùng hướng về đóng góp cho tỉnh nhà.

Việc sắp xếp, tổ chức lại đơn vị hành chính đã mở ra cho Đồng Tháp một không gian phát triển mới, rộng lớn hơn, đồng bộ hơn và có tính liên kết cao hơn. Không gian ấy không chỉ được đo bằng diện tích tự nhiên hay quy mô dân số, mà quan trọng hơn là không gian tư duy, không gian thể chế và không gian sáng tạo. 

Đồng Tháp hôm nay hội tụ đầy đủ các yếu tố để trở thành Trung tâm kết nối quan trọng của vùng ĐBSCL với vùng Đông Nam bộ; là cửa ngõ giao thương, là vùng đất giàu tiềm năng về nông nghiệp sinh thái, du lịch văn hóa - lịch sử và dịch vụ logistics. 

Không gian phát triển mới tạo ra dư địa mới cho đầu tư, cho đổi mới mô hình tăng trưởng, cho tái cơ cấu kinh tế theo hướng xanh, tuần hoàn, bền vững.

Nhìn lại chặng đường vừa qua, có thể khẳng định Đồng Tháp đã hội tụ sức mạnh của Nhân dân để tích lũy những nền tảng quan trọng cho phát triển, phát huy cao độ trong công cuộc khai phá Đồng Tháp Mười, Chương trình Tái cơ cấu ngành Nông nghiệp, Dự án Ngọt hóa Gò Công, Chương trình xây dựng nông thôn mới. 

Sức mạnh ấy đã đưa Đồng Tháp hôm nay, từ một vùng đất ngập sâu, nhiễm phèn, hoang hóa, vươn lên trù phú, trở thành địa phương sản xuất nông nghiệp trọng điểm của cả nước.

 Việc chuyển đổi tư duy từ sản xuất nông nghiệp sang tư duy kinh tế nông nghiệp đạt kết quả nổi bật, tạo chuyển biến mạnh mẽ trong phát triển kinh tế - xã hội. 

Giai đoạn 2020 - 2025, tốc độ tăng trưởng GRDP của tỉnh đạt bình quân khoảng 5,4% - 5,5%/năm, trong điều kiện chịu tác động nặng nề của dịch bệnh và biến động kinh tế toàn cầu. GRDP bình quân đầu người đạt trên 85 triệu đồng/năm, tăng đáng kể so với đầu nhiệm kỳ.

Đáng chú ý hơn, cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng tích cực: Tỷ trọng nông nghiệp giảm còn khoảng 35%, trong khi công nghiệp - xây dựng và dịch vụ ngày càng tăng. 

Đây là kết quả của quá trình kiên trì tái cơ cấu, mở rộng không gian phát triển và từng bước thoát khỏi tư duy phát triển thuần nông; tái cấu trúc toàn diện không gian phát triển, gắn kết nông nghiệp - công nghiệp - dịch vụ; kết nối vùng Đồng Tháp Mười với các hành lang kinh tế, logistics, thương mại; khai thác hiệu quả lợi thế biên giới, sông nước và hệ sinh thái đặc thù của tỉnh. 

Đồng Tháp đang dần hình thành các trục động lực mới gắn với nông nghiệp công nghệ cao, công nghiệp chế biến, logistics, thương mại - dịch vụ và kinh tế biên giới. Chính sự hội tụ này tạo ra dư địa tăng trưởng mới, cho phép tỉnh không chỉ “đi nhanh hơn” mà còn “đi xa hơn”.

ĐOÀN KẾT - NỀN TẢNG CHÍNH TRỊ - XÃ HỘI CHO PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG

Sức mạnh từ lòng dân là giá trị di sản mà Đồng Tháp luôn tự hào, tầm nhìn phát triển không để ai bị bỏ lại phía sau. 

Duy trì phương châm “Chính quyền phục vụ”, tạo sự đồng thuận cao trong việc thực hiện các dự án đột phá, cụ thể là: Xây dựng Đảng bộ và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh toàn diện. Phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân, khơi dậy khát vọng phát triển và ý chí tự lực, tự cường của Nhân dân. 

Phấn đấu đến năm 2030, Đồng Tháp trở thành tỉnh có công nghiệp phát triển nhanh, tiên phong xây dựng nền nông nghiệp sinh thái, nông thôn hiện đại, nông dân văn minh, thuộc nhóm địa phương phát triển hàng đầu của vùng ĐBSCL, đời sống người dân nâng cao, văn hóa - xã hội tiến bộ, quốc phòng, an ninh đảm bảo.

Đến năm 2045, trở thành Trung tâm nông nghiệp hiện đại và du lịch sinh thái của vùng ĐBSCL, là địa phương dẫn đầu cả nước trong một số lĩnh vực nông nghiệp, phát triển công nghiệp tiên tiến, là nơi đáng sống, người dân có cuộc sống phồn vinh, hạnh phúc. 

Nếu hội tụ là điều kiện cần, thì đoàn kết chính là điều kiện đủ để biến tiềm năng thành hiện thực. Thực tiễn Đồng Tháp cho thấy, những kết quả nổi bật thời gian qua đều bắt nguồn từ sự đồng thuận cao trong hệ thống chính trị và sự đồng hành của Nhân dân, doanh nghiệp. 

Từ trong kháng chiến đến thời bình, từ gian khó đến đổi mới, tinh thần nghĩa tình, gắn bó, đồng lòng luôn là “chất keo” gắn kết cộng đồng, tạo nên bản sắc riêng của con người Đồng Tháp. 

Đoàn kết là sức mạnh, là cội nguồn của mọi thành tựu phát triển kinh tế - xã hội trong nhiệm kỳ qua đã được Đảng bộ tỉnh kiên trì xây dựng thực hiện trong quá trình lãnh đạo dựa trên đối thoại, đồng hành và tạo niềm tin xã hội, nhất là sự cộng hưởng giữa các chủ thể phát triển: Giữa Đảng với Nhân dân, giữa Nhà nước với doanh nghiệp, giữa đô thị với nông thôn, giữa truyền thống với hiện đại. 

Được thể hiện bằng kết quả tổng vốn đầu tư phát triển toàn xã hội năm 2025 đạt trên 21.000 tỷ đồng; số doanh nghiệp thành lập mới vượt 2.400 doanh nghiệp, tăng mạnh so với các năm trước; hơn 55.000 lao động được giải quyết việc làm. 

Những con số này phản ánh không chỉ nỗ lực điều hành của chính quyền, mà quan trọng hơn là sự đồng thuận xã hội và niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp, người dân đối với định hướng phát triển của tỉnh.

Bên cạnh đó, đoàn kết trong đa dạng, tôn trọng khác biệt, cùng hướng tới mục tiêu chung là nâng cao chất lượng sống của Nhân dân và phát triển tỉnh nhà nhanh, bền vững. 

Chính từ tinh thần đoàn kết ấy, nhiều mô hình sáng tạo mang đậm dấu ấn Đồng Tháp đã ra đời, như “Hội quán nông dân”, “Cà phê doanh nhân”, “Nông dân khởi nghiệp”… khơi dậy tinh thần tự lực, tự cường, phát huy vai trò chủ thể của người dân trong phát triển kinh tế - xã hội. 

Phát huy vai trò của các “Hội quán”, nơi người dân tự nguyện liên kết, chia sẻ kinh nghiệm và cùng nhau làm kinh tế; xây dựng cộng đồng đoàn kết, thắt chặt tình làng nghĩa xớm, nâng cao chất lượng cuộc sống thông qua các chương trình xây dựng nông thôn mới. 

Đoàn kết còn được thể hiện rõ trong phát triển nông nghiệp, các mô hình liên kết chuỗi giá trị, hợp tác xã kiểu mới đã góp phần thay đổi tư duy sản xuất, nâng cao năng lực làm chủ của người dân, chuyển từ “sản xuất cái mình có” sang “sản xuất cái thị trường cần”. Đây chính là nền tảng xã hội vững chắc để Đồng Tháp phát triển bền vững.

ĐỔI MỚI - ĐỘNG LỰC PHÁT TRIỂN

Trong giai đoạn 2025 - 2030, tỉnh Đồng Tháp xác định 5 khâu đột phá: 

(1) Phát triển hạ tầng giao thông đồng bộ hiện đại, thích ứng với biến đổi khí hậu, chú trọng hạ tầng logistics xuyên biên giới và đa phương thức để tỉnh Đồng Tháp trở thành Trung tâm trung chuyển của tiểu vùng Mê Kông; 

(2) Phát triển nền nông nghiệp sinh thái, hiện đại, công nghệ cao, gắn với công nghiệp chế biến, chuỗi giá trị và thị trường xuất khẩu; 

(3) Phát triển công nghiệp nhanh, theo hướng hiện đại, bền vững, trở thành động lực tăng trưởng kinh tế chủ yếu;

(4) Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; 

(5) Đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số trong các ngành, lĩnh vực ưu tiên và quản lý nhà nước. 

Trong đó, xác định rõ đổi mới là yêu cầu tất yếu, là động lực then chốt để bứt phá, lấy con người làm trung tâm, văn hóa làm nền tảng, đổi mới sáng tạo làm động lực, từ đó tạo nên sức mạnh tổng hợp để thích ứng linh hoạt với những biến động nhanh chóng của tình hình trong nước và quốc tế. 

Tầm nhìn chuyển đổi số và kinh tế xanh của tỉnh là chuyển từ tư duy “sản xuất nông nghiệp” sang “kinh tế nông nghiệp”. 

Nông nghiệp thông minh áp dụng công nghệ cao vào canh tác các loại nông sản có thế mạnh tại địa phương, đẩy mạnh giá trị gia tăng; duy trì vị thế tốp đầu về Chỉ số năng lực cạnh tranh thông qua mô hình Chính quyền đồng hành cùng doanh nghiệp; tận dụng phụ phẩm nông nghiệp để tạo ra sản phẩm mới, giảm thiểu tác động môi trường. Phát triển du lịch sinh thái, du lịch nông nghiệp mang đậm bản sắc địa phương, lấy văn hóa và con người làm nền tảng thu hút. 

Xác định đầy đủ thời cơ, thách thức của giai đoạn then chốt cùng cả nước thực hiện các mục tiêu chiến lược phát triển kinh tế - xã hội. 

Tận dụng cơ hội, khai thác tối đa tiềm năng, thế mạnh, huy động và sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực, dựa trên nền tảng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, chủ động đẩy nhanh tốc độ phát triển, hướng đến tăng trưởng hai con số, xanh và bền vững, thích ứng biến đổi khí hậu.

Xác định nguyên tắc “Toàn diện - trọng tâm - kết nối - bứt phá và phát triển bền vững” trong triển khai các nhiệm vụ, giải pháp trên mọi lĩnh vực, địa bàn. 

Bám sát quy hoạch, định hướng phát triển tỉnh, nhiệm vụ Trung ương giao để xác định các khâu đột phá, định hình các trụ cột phát triển, các vùng động lực, hành lang kinh tế quan trọng, đưa tỉnh phát triển nhanh, bứt phá mạnh mẽ.

 Phát triển kinh tế gắn kết chặt chẽ với quốc phòng, an ninh và các mục tiêu phát triển văn hóa, giáo dục, bảo đảm an sinh xã hội, bảo vệ môi trường. Xây dựng văn hóa, con người Đồng Tháp với các chuẩn mực đặc trưng “Nghĩa tình, năng động, sáng tạo”.

Phát huy sức mạnh to lớn của các tầng lớp Nhân dân trong và ngoài tỉnh trong mọi lĩnh vực, xây dựng thế trận lòng dân, khối đại đoàn kết toàn dân, thắt chặt mối quan hệ mật thiết giữa Đảng với Nhân dân.

Tăng cường vai trò làm chủ, tinh thần tự lực, hợp tác của Nhân dân trong quá trình phát triển, bảo đảm an ninh, quốc phòng. Xác định Nhân dân là chủ thể quan trọng trong xây dựng chủ trương, chính sách, tham gia tổ chức thực hiện và giữ gìn, phát huy các kết quả trong quá trình phát triển tỉnh.

Giữ vững vai trò lãnh đạo toàn diện của Đảng. Xây dựng chính quyền thân thiện, đồng hành, phục vụ. Nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của cơ quan dân cử; xây dựng chính quyền kiến tạo, đồng hành doanh nghiệp, phục vụ Nhân dân. 

Trước hết, đổi mới hoạt động của Hội đồng nhân dân các cấp theo hướng là cơ quan kiến tạo trong hệ thống chính quyền. Tổ chức tốt các kỳ họp theo luật định, nâng cao chất lượng công tác ban hành nghị quyết, hoạt động giám sát, bảo đảm dân chủ, công khai trong thảo luận, chất vấn. 

Thực hiện tốt việc tiếp xúc, giải quyết ý kiến, kiến nghị của cử tri và Nhân dân. 

Song song đó, tỉnh xác định quá trình đổi mới phải gắn chặt với chuyển đổi số, cải cách hành chính, xây dựng chính quyền phục vụ, kiến tạo phát triển. 

Đổi mới cũng là làm mới các giá trị truyền thống, biến văn hóa thành nguồn lực nội sinh quan trọng cho phát triển; gắn tăng trưởng kinh tế với bảo tồn di sản, gìn giữ môi trường sinh thái và nâng cao chất lượng con người. 

Hướng đến mục tiêu tạo môi trường minh bạch, thuận lợi để người dân và doanh nghiệp yên tâm đầu tư, sản xuất, kinh doanh.

KHÁT VỌNG ĐỒNG THÁP - VÌ HẠNH PHÚC NHÂN DÂN

Tầm nhìn Đồng Tháp trong kỷ nguyên Hội tụ - Đoàn kết - Đổi mới không phải là những khẩu hiệu, mà được đo bằng sự hài lòng của Nhân dân, bằng chất lượng cuộc sống, bằng niềm tin xã hội và bằng vị thế ngày càng cao của tỉnh trong vùng và cả nước. 

Xác định nguyên tắc toàn diện, trọng tâm, kết nối, bứt phá và phát triển bền vững, phấn đấu tăng trưởng GRDP bình quân khoảng 9%/năm, thu nhập bình quân đầu người đạt 115 - 120 triệu đồng, trở thành địa phương phát triển năng động, bền vững của vùng ĐBSCL vào năm 2030. Trong thời gian tới, Đảng bộ và Nhân dân tỉnh Đồng Tháp quyết tâm thực hiện tốt các giải pháp trọng tâm sau:

Thứ nhất, phát triển phải dựa trên tư duy hội tụ và liên kết vùng, không phát triển khép kín. Mọi quy hoạch, chương trình đầu tư phải đặt trong tổng thể vùng ĐBSCL và chiến lược phát triển quốc gia.

Thứ hai, lấy con người và văn hóa Đồng Tháp làm trung tâm, làm nền tảng và động lực phát triển. Phát triển kinh tế phải song hành với nâng cao chất lượng sống, bảo đảm an sinh xã hội, giữ gìn bản sắc và môi trường sinh thái.

Thứ ba, tiếp tục đột phá về cải cách hành chính và chuyển đổi số, xây dựng bộ máy tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả; đề cao trách nhiệm người đứng đầu; lấy sự hài lòng của người dân, doanh nghiệp làm thước đo.

Thứ tư, tập trung phát triển các ngành có lợi thế cạnh tranh như: Nông nghiệp công nghệ cao, công nghiệp chế biến, logistics, du lịch sinh thái; thúc đẩy hệ sinh thái khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo.

Thứ năm, củng cố và phát huy khối đại đoàn kết toàn dân, tạo đồng thuận xã hội cao trong triển khai thực hiện các chủ trương lớn, coi đây là nguồn lực đặc biệt quan trọng cho phát triển bền vững.

Với truyền thống cách mạng, bản sắc văn hóa nghĩa tình và tinh thần đổi mới bước vào kỷ nguyên mới với tầm nhìn xuyên suốt “Hội tụ - Đoàn kết - Đổi mới”, chúng ta tin tưởng rằng Đồng Tháp sẽ phát triển nhanh, bền vững, nâng cao chất lượng sống của Nhân dân, hướng tới địa phương giàu có, phồn vinh, hiện thực hóa khát vọng “Việt Nam hùng cường vào năm 2045”.

NGÔ CHÍ CƯỜNG

ỦY VIÊN BAN CHẤP HÀNH TRUNG ƯƠNG ĐẢNG, BÍ THƯ TỈNH ỦY, TRƯỞNG ĐOÀN ĐẠI BIỂU QUỐC HỘI TỈNH ĐỒNG THÁP