Trẻ 12 tháng tuổi tím tái vì sặc sữa: Lời cảnh báo cho các gia đình

Thứ Hai, 21/9/2026, 18:24 (GMT+7)
Theo dõi Báo Đồng Tháp trên

(ĐTO) Vừa qua, một bé trai 12 tháng tuổi ở Đồng Tháp phải nhập viện cấp cứu tại Bệnh viện Đa khoa Tiền Giang trong tình trạng tím tái, suy hô hấp nặng do sặc sữa. Từ trường hợp này, các bác sĩ khuyến cáo cha mẹ, người chăm sóc trẻ cần thay đổi nhận thức: Trẻ ăn nhiều, bú nhiều, tăng cân nhanh không đồng nghĩa với nuôi con đúng cách, mà quan trọng hơn là cho trẻ ăn, uống phù hợp với lứa tuổi và khả năng của từng trẻ.

BS.CKII Võ Loan Anh hướng dẫn cách chăm sóc trẻ cho gia đình bệnh nhi.

TÍM TÁI SAU MỘT LẦN SẶC SỮA

Khoảng 20 giờ ngày 6-9, bé trai L.A. (12 tháng tuổi, ngụ xã Gia Thuận, tỉnh Đồng Tháp) được gia đình đưa đến cơ sở y tế gần nhà cấp cứu trong tình trạng tím tái. Trước đó, bé chỉ có biểu hiện ho nhẹ, sổ mũi, sinh hoạt bình thường. Trong lúc uống sữa, bé bất ngờ bị sặc, tím môi, rên rỉ.

Sau khi được sơ cứu ban đầu, bé được chuyển đến Khoa Hồi sức tích cực - Chống độc nhi, Bệnh viện Đa khoa Tiền Giang. Tại đây, các bác sĩ chẩn đoán bé bị suy hô hấp nặng, viêm phổi hít do sặc sữa, phải hỗ trợ hô hấp, dùng kháng sinh và theo dõi tích cực. Sau một ngày điều trị, tình trạng hô hấp của bé cải thiện rõ rệt, bé tỉnh táo và ăn uống trở lại bình thường.

Qua tìm hiểu, các bác sĩ ghi nhận, bé “háo ăn, háo bú”, mỗi ngày ăn 4 bữa cháo và uống thêm 4 bình sữa (mỗi bình khoảng 220 ml), có khi uống hết cả bình chỉ trong 5 phút và vừa ăn cháo xong đã tiếp tục bú thêm nhiều sữa. Gần đây, bé tăng cân khá nhanh, khoảng 1 kg mỗi tháng. 

Gia đình thấy con ăn khỏe, uống khỏe, lên cân tốt nên rất yên tâm, mà không nhận ra cách cho ăn như vậy là chưa hợp lý.

ĂN NHIỀU, TĂNG CÂN NHANH CHƯA HẲN LÀ TỐT

Theo BS.CKII Võ Loan Anh, Phó khoa Hồi sức tích cực - Chống độc nhi, Bệnh viện Đa khoa Tiền Giang, ở trẻ nhỏ, khả năng nhai, nuốt và phối hợp ăn uống vẫn đang trong quá trình hoàn thiện. Do đó, bên cạnh việc lựa chọn thức ăn phù hợp, cha mẹ cần đặc biệt quan tâm đến cách cho trẻ ăn và những tín hiệu đói no của trẻ.

Khuyến cáo để bữa ăn của trẻ an toàn hơn
•    Cho trẻ ăn khi tỉnh táo, ở tư thế phù hợp, luôn có người lớn quan sát.
•    Cho trẻ ăn từ từ, có khoảng nghỉ; không cố đưa thức ăn, sữa liên tục khi trẻ chưa kịp nuốt.
•    Không ép trẻ ăn hết chén, uống hết bình khi trẻ đã có dấu hiệu no.
•    Thức ăn phải phù hợp với độ tuổi và khả năng nhai, nuốt của trẻ.
•    Nếu trẻ thường xuyên ho, sặc, tím tái hoặc khó thở khi ăn uống, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế để được bác sĩ đánh giá nguyên nhân.

"Tâm lý phổ biến của nhiều người là thấy trẻ ăn hết chén, uống hết bình hoặc tăng cân nhanh thì rất vui và tiếp tục cho ăn thêm. Tuy nhiên, mục tiêu nuôi dưỡng trẻ không phải là ăn được càng nhiều càng tốt, mà là ăn đủ, ăn đa dạng, phù hợp với nhu cầu và tốc độ tăng trưởng của từng trẻ” - Bác sĩ Loan Anh phân tích.

Các bác sĩ khuyến cáo, khi cho trẻ uống bình, người chăm sóc cần giữ trẻ và bình sữa ở tư thế phù hợp, để trẻ chủ động bú, có khoảng nghỉ và luôn quan sát phản ứng của trẻ; không kê bình cho trẻ tự bú, không ép trẻ uống hết lượng sữa còn lại trong bình. Khi trẻ quay đầu, ngậm miệng, đẩy thức ăn hoặc không muốn uống tiếp, cần tôn trọng tín hiệu no của trẻ.

Ở giai đoạn khoảng 12 tháng tuổi, thức ăn đa dạng từ bữa ăn gia đình cần giữ vai trò ngày càng quan trọng trong khẩu phần của trẻ; đồng thời, có thể tập cho trẻ uống bằng cốc thay vì tiếp tục phụ thuộc hoàn toàn vào bình sữa.

Theo khuyến nghị của Bệnh viện Nhi Trung ương, sau sinh nhật đầu tiên, lượng sữa cho trẻ nên ở mức khoảng 500 ml/ngày; uống quá nhiều sữa có thể khiến trẻ giảm ăn các thực phẩm giàu sắt trong các bữa cơm gia đình, từ đó làm tăng nguy cơ thiếu sắt.

Việc đánh giá trẻ có dư cân hay không cũng không thể chỉ dựa vào vẻ ngoài “bụ bẫm” hay số cân tăng trong một tháng, mà cần theo dõi biểu đồ tăng trưởng, đối chiếu cân nặng với chiều cao, tuổi và giới. Nếu đường tăng trưởng của trẻ thay đổi nhanh bất thường, gia đình nên đưa trẻ đến cơ sở y tế để được đánh giá chế độ ăn và tình trạng dinh dưỡng.

CẦN TRANG BỊ KỸ NĂNG SƠ CỨU 

TS.BS. Đỗ Quang Thành, Phó Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Tiền Giang, khuyến cáo bên cạnh việc đưa trẻ đi khám khi có bệnh, các gia đình cần quan tâm khám sức khỏe, đánh giá dinh dưỡng định kỳ cho trẻ. Thông qua theo dõi chiều cao, cân nặng và chế độ ăn, bác sĩ có thể phát hiện sớm tình trạng suy dinh dưỡng, dư cân hoặc chế độ ăn chưa hợp lý, từ đó tư vấn cách chăm sóc phù hợp với từng trẻ.

Không chỉ cha mẹ, mà ông bà, người giữ trẻ, giáo viên mầm non cũng cần được trang bị kiến thức, kỹ năng nhận biết và sơ cứu đúng cách khi trẻ bị sặc, hóc dị vật, ngưng thở hoặc ngưng tim. Xử trí đúng trong những phút đầu tiên có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, quyết định hiệu quả cấp cứu trước khi trẻ được đưa đến cơ sở y tế.

Trường hợp của bé L.A. may mắn được phát hiện, cấp cứu và điều trị kịp thời, đã xuất viện. Đây cũng là lời nhắc nhở đối với các gia đình có con nhỏ, nuôi trẻ tốt không phải là cố cho trẻ ăn thật nhiều, mà là giúp trẻ ăn đủ, ăn an toàn và phát triển theo một nhịp tăng trưởng khỏe mạnh.

L. GIANG - L.ANH

Bình luận