Vàng “vạ lây” sau biến động của kim cương
Theo dõi Báo Đồng Tháp trên
Tâm lý bán kim cương lan sang thị trường vàng, khi 2 ngày qua, nhiều người dân mang vàng đi bán, đẩy giá lao dốc mạnh và làm chênh lệch mua - bán lên mức cao chưa từng có.
Bán kim cương nhận đủ tiền sau 4 tháng
Những ngày qua, thị trường vàng trong nước có nhiều đợt điều chỉnh giảm mạnh. Chỉ trong vòng ba ngày, giá vàng đã giảm khoảng 8,5 triệu đồng/lượng, trong đó vàng miếng SJC và PNJ giảm sâu nhất. Diễn biến này xuất hiện sau khi cơ quan chức năng thông tin về việc phát hiện, xử lý đường dây buôn lậu kim cương quy mô lớn, trong đó cơ quan điều tra xác định có liên quan đến nguyên lãnh đạo Công ty P-Lab (công ty con của PNJ) và Trưởng phòng Kinh doanh Công ty SJC.
Không chỉ bán kim cương, nhiều khách hàng bán vàng mang thương hiệu PNJ và SJC. Với giá vàng ngày 24-7, người đã mua vàng trước đó nếu bán ra có thể lỗ khoảng 13,5-14,5 triệu đồng/lượng. Theo các chuyên gia, giá vàng trong nước giảm mạnh hơn nhiều so với giá vàng thế giới chủ yếu do áp lực bán tăng đột biến. Trước biến động của thị trường, các doanh nghiệp đã nới rộng chênh lệch mua - bán.
Chiều 24-7, tại trụ sở SJC trên đường Nguyễn Thị Minh Khai, phường Bàn Cờ, TPHCM, lượng khách đến giao dịch đã giảm so với ngày 23-7. Không còn cảnh chen chúc xếp hàng ngồi chờ bán ra như hôm qua, hiện giao dịch đã cân bằng ở cả hai chiều mua, bán. Nhân viên tại cửa hàng này cho biết, trong ngày 23-7, khoảng 30 lượt khách bán kim cương, còn khách bán vàng cao gấp nhiều lần. Khâu tiếp nhận và xử lý hồ sơ diễn ra khá nhanh chóng, giải quyết hết lượt khách trong ngày. Tuy nhiên, thời gian hoàn tất giao dịch và nhận tiền của khách hàng vẫn phụ thuộc lớn vào quy trình kiểm định lẫn hạn mức chuyển tiền liên ngân hàng. “Với giao dịch vàng và nữ trang, khách làm xong thủ tục trước 15-16 giờ sẽ nhận tiền ngay trong ngày; sau khung giờ này, hoặc các giao dịch trên 500 triệu đồng phải đợi sang ngày hôm sau do vướng quy trình ủy nhiệm chi. Riêng mặt hàng kim cương, do yêu cầu thẩm định kỹ thuật phức tạp nên thời gian xử lý bắt buộc phải kéo dài vài ngày”, nhân viên tại SJC chia sẻ.
Sau gần ba tuần trả tiền ngay khi mua kim cương, PNJ điều chỉnh phương thức chi trả mới. Chiều 24-7, tại cửa hàng PNJ trên đường Hai Bà Trưng, phường Tân Định, TPHCM có khoảng chục khách hàng đến bán kim cương. Nhân viên tại đây cho biết, kể từ ngày 24-7 việc mua lại kim cương sẽ giới hạn từ 15 - 17 giờ mỗi ngày. Không những thế, PNJ cũng thu hẹp quy mô thu mua. Doanh nghiệp chỉ thu mua và chi trả tiền mặt tại khoảng 110 điểm bán (TPHCM có khoảng 25 điểm), thay vì hơn 500 cửa hàng như trước. Các đại lý chỉ chấp nhận cho khách đổi sản phẩm cũ lấy mới. Doanh nghiệp khuyến khích khách hàng đổi sang sản phẩm khác thay vì lấy tiền mặt. Trường hợp khách nhận tiền mặt sẽ được trả dần theo đợt trong vòng 4 tháng (120 ngày). Theo một nhân viên PNJ, khi bán kim cương khách sẽ được chi trả 10% trong tháng đầu tiên, 20% trong tháng thứ hai và hoàn tất 100% vào tháng thứ tư.
Phát triển theo chuỗi liên kết giá trị
Trưa ngày 24-7, trao đổi với phóng viên Báo SGGP, ông Nguyễn Văn Dưng, Chủ tịch Hội Mỹ nghệ Kim hoàn Đá quý TPHCM (VGJA) cho biết, có thực trạng một số doanh nghiệp lớn thu mua sản phẩm trước nhưng hẹn chi trả tiền sau. “Ngoại trừ việc chậm chi trả tại một vài đơn vị lớn, hoạt động giao dịch mua bán vàng trên mặt bằng chung toàn thị trường vẫn diễn ra bình thường. Khách hàng đồng ý gửi lại kim cương, chờ nhận tiền sau 4 tháng phần lớn nhờ vào uy tín lâu năm của các thương hiệu này. Tuy nhiên, việc phải chờ đợi quá lâu khiến khách hàng có tâm lý lo ngại về rủi ro tài chính. Nếu có nhu cầu thanh khoản ngay, người tiêu dùng hoàn toàn có thể lựa chọn các cửa hàng, tiệm nhỏ lẻ uy tín”, ông Nguyễn Văn Dưng nhận định.
Ông Nguyễn Văn Dưng thông tin thêm, từ đầu tháng 7-2026 đến nay, đã có khoảng 30 doanh nghiệp kinh doanh kim cương tạm ngưng hoạt động. Thị trường vàng, bạc, đá quý đang bước vào cuộc “thanh lọc” khắc nghiệt. Chỉ những doanh nghiệp thực sự minh bạch, có phương án ứng xử chuẩn mực và bảo vệ được quyền lợi khách hàng mới có thể giữ vững niềm tin và tiếp tục tồn tại. Tại các quốc gia có ngành kim hoàn phát triển và xuất khẩu lớn như Ấn Độ, Singapore, UAE, Trung Quốc, Thái Lan hay Indonesia, vàng trang sức được quản lý như một ngành công nghiệp hàng tiêu dùng (tương tự may mặc, giày dép) và thuộc phạm vi điều tiết của Bộ Thương mại hoặc Bộ Công nghiệp. Trong khi đó, ngân hàng trung ương chỉ tập trung điều tiết tiền tệ đối với vàng miếng và vàng đầu tư.
“Tại Việt Nam, đối với trang sức vàng mỹ nghệ, nên giao Bộ Công thương quản lý. Việc tách minh bạch này, cùng với việc định hình hành lang pháp lý và ban hành các chính sách hỗ trợ phát triển theo chuỗi liên kết giá trị, sẽ giúp ngành kim hoàn Việt Nam có bước đi bài bản hơn để chủ động ứng phó trước các cú sốc thị trường”, ông Nguyễn Văn Dưng đề xuất.
Theo dõi thông tin chính thống Trao đổi với phóng viên Báo SGGP chiều 24-7, bà Trần Thị Ngọc Liên, Phó Giám đốc Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh Khu vực 2 khuyến cáo người dân và doanh nghiệp cần giữ bình tĩnh, theo dõi thông tin chính thống và tuân thủ pháp luật khi giao dịch vàng trang sức, mỹ nghệ để bảo vệ quyền lợi hợp pháp. Theo bà Trần Thị Ngọc Liên, việc cơ quan chức năng đang điều tra, xử lý một số vụ việc vi phạm trong lĩnh vực kinh doanh kim cương, đá quý đã ít nhiều ảnh hưởng đến tâm lý người tiêu dùng. Tuy nhiên, không nên đánh đồng sai phạm của một vài cá nhân, tổ chức với toàn bộ thị trường. Hiện nay, đa số các đơn vị sản xuất, kinh doanh vàng trang sức, mỹ nghệ trên địa bàn vẫn đang hoạt động nghiêm túc, tuân thủ pháp luật dưới sự quản lý, kiểm tra định kỳ của cơ quan nhà nước. Người tiêu dùng, cần giữ tâm lý bình tĩnh, cân nhắc kỹ trước khi giao dịch; ưu tiên chọn các cơ sở kinh doanh uy tín, hợp pháp; lưu giữ đầy đủ hóa đơn, phiếu bảo hành, chứng thư kiểm định; nắm rõ chính sách thu mua lại và kịp thời trình báo cơ quan Công an hoặc Quản lý thị trường nếu phát hiện dấu hiệu bất thường. Thời gian tới, Ngân hàng Nhà nước Khu vực 2 sẽ tiếp tục theo dõi sát diễn biến thị trường, chủ động đánh giá tác động để kịp thời đề xuất giải pháp quản lý; đồng thời phối hợp liên ngành nhằm giữ vững sự ổn định, minh bạch cho thị trường vàng trang sức, mỹ nghệ. |
Yêu cầu cửa hàng cam kết bằng văn bản
Theo Luật sư Nguyễn Thị Thu Thùy (Đoàn Luật sư TPHCM), quy định của pháp luật hiện hành, không bắt buộc cửa hàng bán kim cương phải có nghĩa vụ mua lại sản phẩm đã bán cho khách hàng, trừ trường hợp các bên có thỏa thuận riêng. Về bản chất, việc mua bán kim cương giữa hai bên là một hợp đồng mua bán tài sản theo Điều 430 Bộ luật Dân sự 2015. Quan hệ mua bán này về cơ bản đã hoàn thành ngay thời điểm cửa hàng giao hàng và nhận đủ tiền từ khách hàng. Khi cửa hàng không có cam kết mua lại (giao dịch mua bán ban đầu không có bất kỳ thỏa thuận hay chính sách cam kết mua lại) cửa hàng có toàn quyền từ chối mua lại sản phẩm. Để bảo vệ quyền lợi khi giao dịch tài sản có giá trị lớn như kim cương, khách hàng nên yêu cầu cửa hàng cam kết bằng văn bản về chính sách thu mua lại cùng các chế tài vi phạm liên quan.
Luật sư Dương Tuấn Lộc, Đoàn Luật sư TPHCM tư vấn thêm, giao dịch mua bán kim cương, đá quý là giao dịch thương mại thông thường. Hiện pháp luật chưa có cơ chế bảo hiểm hoặc quỹ bảo đảm thanh toán của Nhà nước để bảo vệ người mua trong trường hợp doanh nghiệp mất khả năng thanh toán. Vì vậy, quyền lợi của khách hàng chủ yếu được bảo đảm thông qua các điều khoản trong hợp đồng và cam kết giữa các bên. Do đó, cần tiếp tục hoàn thiện hành lang pháp lý đối với hoạt động kinh doanh kim cương, đá quý và các tài sản có giá trị lớn kèm cam kết thu mua lại; đồng thời tăng cường yêu cầu về minh bạch thông tin và trách nhiệm của doanh nghiệp để giảm thiểu rủi ro, góp phần xây dựng thị trường phát triển an toàn, bền vững.
Chính phủ vừa ban hành Nghị định 292/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 5-9-2026, bổ sung 23 nhóm hàng hóa vào danh mục cấm nhập khẩu, trong đó có kim cương nhằm ngăn chặn sản phẩm không rõ nguồn gốc, xuất xứ. Mới đây, Bộ Công thương ban hành kế hoạch kiểm tra chuyên đề đối với 5 doanh nghiệp kinh doanh kim cương, đá quý được lựa chọn ngẫu nhiên theo đề nghị của Cục Phòng, chống rửa tiền (Ngân hàng Nhà nước). Dự kiến, trong tháng 8 này, đoàn kiểm tra sẽ rà soát việc chấp hành các quy định về hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc xuất xứ, nhãn hàng hóa, niêm yết giá và tính hợp pháp của kim cương rời, trang sức gắn đá quý. Luật gia Phan Thị Việt Thu, nguyên Chủ tịch Hội Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng TPHCM, cho rằng, để bảo vệ quyền lợi người mua và nâng cao tính minh bạch của thị trường, cơ quan chức năng cần tăng cường thanh tra, kiểm tra đột xuất các cơ sở kinh doanh; kiểm soát chặt chứng thư kiểm định, đẩy mạnh truy xuất nguồn gốc và xử lý nghiêm các hành vi làm giả, gian lận thương mại. Liên quan vụ cơ quan chức năng triệt phá đường dây buôn lậu kim cương đang thu hút sự quan tâm của dư luận, cơ quan chức năng cần tổ chức họp báo để người dân hiểu đúng bản chất. Bởi đây là một vụ án buôn lậu đang được xử lý theo quy định pháp luật, tương tự nhiều vụ buôn lậu các mặt hàng khác. |
Theo sggp.org.vn
