Bài cuối: Từ điều hành thị trường đến tìm hướng đi bền vững

Bài 1: “Cơn sóng” chi phí lan rộng
Bài 2: Doanh nghiệp “gồng mình” giữ nhịp sản xuất

Bài 3: Linh hoạt thích ứng
Trước áp lực gia tăng từ giá xăng, dầu, Đồng Tháp không chỉ tập trung các giải pháp “giảm nhiệt” trước mắt mà còn chủ động định hình hướng đi dài hạn. Từ điều hành thị trường chặt chẽ đến tái tổ chức sản xuất, chuyển đổi năng lượng - những bước đi đồng bộ đang góp phần tạo “điểm tựa” giúp người dân và doanh nghiệp (DN) vững vàng vượt khó.

KHÔNG ĐỂ “ĐỨT GÃY” NGUỒN CUNG

Trong bối cảnh giá xăng, dầu chịu tác động mạnh từ thị trường thế giới, việc giữ ổn định nguồn cung được xem là giải pháp quan trọng nhất để tránh hiệu ứng dây chuyền lên sản xuất và đời sống.

Theo Sở Công thương tỉnh Đồng Tháp, để điều tiết thị trường xăng, dầu, Chính phủ đã áp dụng nhiều cơ chế, chính sách như: Sử dụng Quỹ bình ổn nhằm kiềm chế đà tăng giá; cho phép điều chỉnh giá linh hoạt theo diễn biến thị trường thế giới. 

Đồng thời, giảm mạnh các loại thuế, phí (thuế nhập khẩu, thuế bảo vệ môi trường) để góp phần hạ giá bán lẻ. Bên cạnh đó, việc đa dạng hóa nguồn cung, tăng nguồn cung trong nước và nâng mức dự trữ (cả dự trữ quốc gia và thương mại) cũng được chú trọng triển khai.

Tại Đồng Tháp, Sở Công thương đã tham mưu UBND tỉnh ban hành 10 văn bản chỉ đạo. Ngành cũng chủ động ban hành thêm 11 văn bản để triển khai thực hiện. 

Trọng tâm trước mắt là siết chặt công tác quản lý thị trường, đảm bảo nguồn cung không bị gián đoạn; tăng cường kiểm tra năng lực dự trữ của các đơn vị kinh doanh.

Hiện toàn tỉnh có 2 thương nhân đầu mối, 10 thương nhân phân phối và 1.054 cửa hàng bán lẻ xăng, dầu. Qua kiểm tra, các đơn vị đều đảm bảo tỷ lệ dự trữ theo quy định. 

Lượng xăng, dầu tồn kho hiện đạt khoảng 94,5 triệu lít, trong khi nhu cầu tiêu thụ của tỉnh khoảng 3,5 triệu lít/ngày. 

Với mức dự trữ này, nguồn cung có thể đáp ứng nhu cầu sản xuất và tiêu dùng trong khoảng 27 ngày tới. Ngoài ra, nếu tính thêm sản lượng từ các hợp đồng đã ký kết (trong trường hợp không xảy ra yếu tố bất khả kháng), nguồn cung có thể đảm bảo đến khoảng 74 ngày (dự kiến hết tháng 6)

Tính đến ngày 3-4-2026, lực lượng Quản lý thị trường đã khảo sát, giám sát hơn 1.400 lượt tại 1.054 cửa hàng kinh doanh xăng, dầu. 

Kết quả cho thấy các cửa hàng đều hoạt động bình thường, nguồn hàng đảm bảo cung ứng đầy đủ, thực hiện nghiêm quy định về niêm yết giá và bán đúng giá niêm yết; không ghi nhận tình trạng găm hàng, giảm thời gian bán hoặc tăng giá bất hợp lý.

Bên cạnh đó, lực lượng chức năng đã tuyên truyền trực tiếp 1.142 lượt, hướng dẫn 904 cửa hàng ký cam kết chấp hành đúng quy định, không tự ý giảm thời gian bán hàng hoặc sản lượng bán ra khi chưa có lý do chính đáng và chưa được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận; đồng thời thực hiện nghiêm việc niêm yết và bán đúng giá.

Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Đồng Tháp Võ Phương Thủy nhấn mạnh: “Thời gian tới, ngành tiếp tục yêu cầu các DN kinh doanh xăng, dầu trên địa bàn phát huy tinh thần trách nhiệm, chủ động đa dạng hóa nguồn cung, duy trì hoạt động ổn định, không để xảy ra tình trạng gián đoạn bán hàng không có lý do chính đáng. Đồng thời, công tác kiểm tra, giám sát sẽ được tăng cường nhằm kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm”.

TÌM HƯỚNG ĐI BỀN VỮNG

Song song với các giải pháp điều hành thị trường, Đồng Tháp cũng tập trung triển khai nhiều giải pháp căn cơ nhằm hỗ trợ người dân và DN thích ứng với áp lực chi phí từ giá nhiên liệu.

Theo Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Đồng Tháp Lê Hà Luân, trong bối cảnh giá nhiên liệu tăng cao, vấn đề đặt ra không chỉ là cắt giảm những khoản chi phí nhỏ lẻ, mà quan trọng hơn là tổ chức lại sản xuất nông nghiệp theo hướng hiệu quả hơn. 

Thực tế cho thấy, nhiều khâu sản xuất hiện vẫn còn rời rạc, thiếu liên kết, khiến máy móc phải vận hành nhiều lần, làm gia tăng mức tiêu hao nhiên liệu không cần thiết.

Nếu tổ chức lại lịch thời vụ hợp lý, tối ưu hóa quy trình sản xuất, chi phí có thể giảm đáng kể mà không cần cắt giảm đầu vào. Đặc biệt, bài toán nằm ở quy mô và không gian sản xuất. 

Khi sản xuất còn manh mún, chi phí vận chuyển, cơ giới hóa và dịch vụ đều tăng cao. Ngược lại, khi hình thành được các vùng nguyên liệu tập trung, cùng một lượng nhiên liệu có thể tạo ra hiệu quả cao hơn nhiều lần.

Đồng chí Lê Hà Luân cho biết thêm: “Trong thời gian tới, ngành Nông nghiệp sẽ phối hợp tham mưu UBND tỉnh kiến nghị Trung ương ban hành các chính sách hỗ trợ phù hợp cho nông dân. Đồng thời, tăng cường kết nối với các ngân hàng để người dân tiếp cận nguồn vốn với lãi suất hợp lý. 

Công tác thông tin, dự báo thị trường cũng sẽ được đẩy mạnh nhằm giúp nông dân chủ động điều chỉnh sản xuất, ổn định sinh kế”.

Đối với lĩnh vực vận tải, Sở Xây dựng tỉnh Đồng Tháp đã yêu cầu các đơn vị kinh doanh vận tải không lợi dụng biến động giá nhiên liệu để tăng giá cước bất hợp lý. 

Đồng thời, khuyến khích các đơn vị tối ưu hóa hoạt động, bố trí phương tiện phù hợp với nhu cầu thực tế nhằm hạn chế tình trạng xe chạy rỗng. Điều này nhằm tiết kiệm nhiên liệu và nâng cao hiệu quả khai thác. 

Ngoài ra, việc chuyển đổi sang phương tiện sử dụng năng lượng điện hoặc năng lượng sạch cũng được khuyến khích nhằm giảm dần sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch.

Đối với lĩnh vực xây dựng, khó khăn lớn nhất là biến động giá rất lớn của các hợp đồng thi công ở hiện tại so với thời điểm ký kết. Giám đốc Sở Xây dựng tỉnh Đồng Tháp Nguyễn Thế Hồng Trung cho biết: “Trước khó khăn trên, ngành sẽ phối hợp với các chủ đầu tư thống kê tình trạng của các hợp đồng, khối lượng còn lạ. 

Từ đó, Sở sẽ có báo cáo UBND tỉnh về tình trạng của các hợp đồng thi công đã ký kết trước đây. 

Trong thời gian tới, các chủ đầu tư cần rà soát lại theo luật mới, xem xét lại quy mô, quy cách hợp đồng để lựa chọn hình thức hợp đồng phù hợp với quy định pháp luật và tình hình thị trường. Điều này nhằm tránh tác động lớn, không xử lý được. 

Ngoài ra, Sở Xây dựng sẽ làm việc với các địa phương, nhà cung cấp để công bố giá vật liệu xây dựng liên sở sát với thị trường, đảm bảo điều kiện cho các chủ đầu tư lập dự án, dự toán sát thực tế, tránh rủi ro về sau”. 

Về lâu dài, đồng chí Võ Phương Thủy cho biết, ngành Công thương xác định việc triển khai lộ trình sử dụng xăng sinh học là giải pháp quan trọng nhằm giảm áp lực cho xăng khoáng. 

Theo đó, Sở đã tham mưu UBND tỉnh ban hành Kế hoạch 341 về áp dụng tỷ lệ phối trộn nhiên liệu sinh học với nhiên liệu truyền thống, dự kiến triển khai từ ngày 1-6-2026. 

Đồng thời, tỉnh cũng sẽ tiếp tục xây dựng hệ thống kho dự trữ, triển khai kế hoạch tiết kiệm năng lượng và phát triển phương tiện giao thông điện theo tinh thần Chỉ thị 09 của Thủ tướng Chính phủ.

Có thể thấy, trong bối cảnh nhiều biến động, sự vào cuộc đồng bộ của chính quyền và các ngành chức năng đang tạo nền tảng quan trọng để ổn định thị trường và hỗ trợ sản xuất. 

Tuy nhiên, về lâu dài, khả năng thích ứng linh hoạt, tái cấu trúc hoạt động và chuyển đổi theo hướng tiết kiệm năng lượng sẽ là “chìa khóa” để người dân và DN vượt qua áp lực chi phí một cách bền vững.

A. THƯ - N. KHÁNH