“Sự tử tế còn là vốn xã hội, là sức mạnh văn hóa, là một phần nền tảng của một quốc gia văn minh… Chúng ta phấn đấu cả đời tử tế, cả gia đình tử tế, mọi người tử tế, cả xã hội tử tế”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chia sẻ tại cuộc gặp mặt những tấm gương tiêu biểu của Chương trình “Việc tử tế”.
Nghe hai chữ “tử tế”, tự nhiên nhớ những người nông dân quê mình. Bà con đâu có nói chuyện gì lớn lao. Sáng ra thăm ruộng, thăm vườn. Chiều về coi lại mấy liếp cây, đàn vịt, ao cá. Gặp hàng xóm thì hỏi nhau: “Bữa nay sao rồi?”, “Lúa có sâu bệnh hông?”, “Nước lên tới đâu rồi?”... Vậy thôi, mà trong những câu hỏi tưởng bình thường ấy có cả sự quan tâm dành cho nhau.
Ở quê, nhà bên cạnh có đám giỗ, đám cưới, người ta qua phụ dựng rạp, lặt rau, rửa chén. Nhà ai có chuyện buồn, bà con tới ngồi với nhau, chẳng cần ai mời. Ruộng bên kia thiếu cái máy bơm, bên này cho mượn. Vườn kế bên chưa kịp thu hoạch mà mưa tới, bà con chạy qua phụ một tay.
Cái tình quê nhiều khi bắt đầu từ những chuyện nhỏ vậy đó.
Nhưng hôm nay, nói về người nông dân tử tế chắc phải rộng hơn một chút.
Tử tế không chỉ là thương người hàng xóm. Tử tế còn là làm ra một trái xoài, trái nhãn, hạt gạo mà mình dám cho con cháu mình ăn; là phun thuốc nhớ ngoài chuyện sâu bệnh còn có sức khỏe người khác; là bán hàng không trộn loại tốt với loại xấu; là đã hứa với hợp tác xã cố gắng giữ lời; là biết giữ con mương chung sạch sẽ, dù con mương ấy đâu chỉ chảy qua ruộng nhà mình.
Ngày trước, người nông dân thường nghĩ: Ruộng tôi, tôi làm; vườn tôi, tôi lo.
Bây giờ khác rồi. Một người làm không đúng có khi ảnh hưởng cả mã vùng trồng. Một lô hàng không đạt chuẩn có thể làm mất uy tín cả vùng nguyên liệu. Một lần thất tín với doanh nghiệp có thể khiến nhiều bà con khác mất cơ hội.
Bởi vậy, sự tử tế trong nông nghiệp hôm nay không chỉ là một phẩm chất, mà còn là chữ tín của người làm nghề.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cũng nhấn mạnh: Trong kinh tế thị trường, tử tế là “cạnh tranh bằng năng lực, làm ăn bằng chữ tín”.
Ngẫm lại thấy rất gần với chuyện nhà nông.
Nông sản quê mình muốn đi xa, ngoài ngon còn phải sạch; ngoài đẹp còn phải an toàn. Ngoài giá cả còn phải có niềm tin, mà niềm tin đâu thể đóng gói trong thùng hàng. Nó được tạo ra từ cách người nông dân chăm chút từng mùa vụ, giữ từng lời hứa, nghĩ thêm một chút cho người mua và cho cộng đồng.
Vẫn tin quê mình có rất nhiều người nông dân như vậy. Bà con không treo trước cửa tấm bảng “người tử tế”. Bà con chỉ âm thầm làm việc tử tế mỗi ngày.
Mà có khi, một miền quê đáng sống cũng bắt đầu từ chính những con người bình dị như vậy.
LÊ MINH HOAN
